ادبیات و مبانی نظری رفتار شهروندی سازمانی

ادبیات و مبانی نظری رفتار شهروندی سازمانی

رفتار شهروندی سازمانی
مبانی نظری رفتار شهروندی سازمانی
دانلود مبانی نظری رفتار شهروندی سازمانی
ابعاد رفتار شهروندی سازمان
عوامل ارتقا شهروندی كاركنان
رفتارهای ضد شهروندی
عوامل موثر بر رفتارهای ضد شهروندی
جنبه‌های منفی رفتار شهروندی

رفتن به سایت اصلی

ادبیات و مبانی نظری رفتار شهروندی سازمانی

 

 

 

مقدمه

به اعتقاد ارگان (1990)، یکی از اصلی ترین دلایل موفقیت سازمانهای پیش رو امروزی، وجود کارکنانی می باشد که فراتر از مسئولیتهای رسمیشان درسازمان فعالیت نموده و بسیار بیشتر ازانتظارات شغلی خود برای سازمانشان سرمایه گذاری می نمایند. اندیشمندان علوم رفتاری این تمایل افراد را برای مشارکت مشتاقانه در امورات سازمانی و اشتیاق آنها در راستای منافع سازمانی که فراتر از تعهدات رسمی آنها می باشد را رفتارشهروندی سازمانی نامیده اند.(بین نگا گایپ[1] ، 2005).

هرچند که اولین بار واژه رفتار شهروندی سازمانی بوسیله اورگان و همکارانش در سال 1983 به کار گرفته شد، ولی قبل از او افرادی همچون “کتز”[2] و “کاهن”[3] با تمایز قائل شدن بین عملکرد نقش و ” رفتارهای نوآورانه و خودجوش[4]” در دهه هفتاد و هشتاد میلادی و قبل تر از آنها “چستربارنارد”[5] با بیان مفهوم تمایل به همکاری[6]” درسال 1938 میلادی، این موضوع را مورد توجه قرار دادند. (مقیمی، 1384 ).

قسمت اعظم مطالعاتی که راجع به رفتار شهروندی سازمانی تاکنون انجام گرفته است توسط پاداسکف و همکارانش و عمدتا متمرکز بر روی شناخت انواع این رفتارها بوده است. این افراد توانستند با بازنگری انواع نوشتارهای علمی راجع به OCB در حدود 30 نوع از رفتارهای بالقوه و مستعد شهروندی سازمانی را در 7 طبقه کلی قرار دهند. این رفتارها عبارتند از :

1)     کمک به دیگران

2)     جوانمردی

3)     وفاداری نسبت به سازمان

4)     اطاعت سازمانی

5)     ابتکار فردی

6)     فضیلت مدنی

7)     خود بهبودی  (آنیت سومچ ،[7]2004)

در مورد تعاریفی که از رفتار شهروند سازمانی تاکنون انجام شده است، تعاریف چندگانه ارگان قابلیت روشنگری بیشتری نسبت به سایرین را دارد. وی در سال 1988 رفتار شهروند سازمانی را اینگونه تعریف کرده است:

رفتارهایی مرتبط با افراد و سازمان که منشا آنها عواملی غیر از انتظارات شغلی بوده و ره آورد آن افزایش اثربخشی سازمانی می باشد. (آنیت سومچ ،[8]2004).

وی همچنین در سال 1998، OCB را اینگونه تعریف نمود:

رفتاری که از روی میل و اراده فردی بوده و بطور مستقیم یا صریح از طریق سیستم پاداش رسمی سازمانی مورد تقدیر قرار نمی گیرد، ولی باعث ارتقائ عملکرد اثربخش سازمان میگردند.(مارکوزی و زین[9] ، 2004).

این تعاریف بیانگر سه ویژگی اصلی رفتار شهروندی سازمانی می باشد: اولا اینکه این رفتارها کاملا داوطلبانه بوده و جز وظایف رسمی شخص نمی باشد. ثانیا پیامد نهایی این رفتارها در راستای منافع سازمان بوده و مغایر با اهداف اصلی سازمان نمی باشد. ثالثا ماهیت چند بعدی این رفتارها را مشخص می کند. به عبارت دیگر این رفتارها هم منشا شخصیتی دارند و هم می توانند از عوامل زمینه ای و ساختاری در سازمان شکل بگیرند. توضیح اینکه بیشتر تحقیقاتی که در مورد رفتار شهروندی سازمان تاکنون انجام گرفته است، تمرکز خود را بر روی ویژگیهای شخصیتی افراد قرار داده اند، به عنوان مثال اکثر محققان اهمیت ارتباط رفتار شهروندی سازمانی و رضایت ، تعهد، جوانمردی ، نگرشهای شغلی  و … را مورد توجه قرار داده اند. اما همانگونه که ذکر شد، این رفتارها علاوه بر منشاهای شخصیتی، می توانند ناشی از عوامل زمینه ای نیز باشند. به عنوان مثال پاداسکوف  در سال 2000 عوامل زمینه ای زیر را در ایجاد رفتارهای شهروندی سازمانی موثر اعلام نمود:

1)   ویژگیهای سازمانی

2)   ویژگیهای شغلی

3)   رفتار رهبری

 

از انواع رویکردهای دیگری که در طبقه بندی انواع رفتار شهروندی سازمانی مورد استفاده قرار گرفته است، می توان به نقطه هدف این نوع رفتارها اشاره کرد.ویلیامز و اندرسون (1991)، دو طبقه کلی ازOCB را مطرح نموده اند که عبارتست از:

1)   OCBI: رفتارهایی که نتایج و مزایای آنها در بدو امر و مستقیما عاید کارکنان سازمان شده و سازمان بطور غیر مستقیم منتفع می گردد.(مانند کمک به همکاران جدیدالورود، کمک به کارکنانی که غیبت کرده اند و …)

2)    OCBO: به رفتارهایی اطلاق می گردد که نتایج حاصل از آنها، مستقیما سازمان را تحت تاثیر قرار می دهد.(مانند حساسیت درحفظ اموال سازمان، اطاعت پذیری و ….). (آنیت سومچ ،[10]2004).

[1] . Bihn Nga Giap

[2] . Katz

[3] . Kahn

[4] . Innovative and spontaneous behaviors

[5] . Chester Barnard

[6] . Willingness to cooperate

[7] . Anit somech

[8] . Anit somech

[9] . Markoczy & Xin

[10] . Anit somech                                                                    

 

 

 

 

 

کلمات کلیدی:

كاركنان

عمکرد سازمان

رفتار شهروندی سازمانی

 

 

 

 

 

 

 

فهرست مطالب

 

رفتار شهروندی سازمانی

 2-2-1) مقدمه (تعاریف و تاریخچه )

2-2-2) انواع رفتار شهروندی

2-2-3) ابعاد رفتار شهروندی سازمان 

                   2-2-3-1) فداكاری

                   2-2-3-2) توجه و  احترام

                   2-2-3-3) وظیفه‌شناسی

                   2-2-3-4)پایداری یا تحمل پذیری

                   2-2-3-5) مشاركت مدنی 

2-2-4) عوامل تاثیرگذار بر رفتارشهروندی سازمانی

2-2-5) چگونه رفتار شهروندی بر عمکرد سازمان تاثیر می گذارد؟

2-2-6) سرمایه اجتماعی به عنوان مزیت رقابتی

              2-2-6-1) ابعاد سرمایه اجتماعی

                                2-2-6-1-1) بعد ساختاری سرمایه اجتماعی

                                2-2-6-1-2)بعد ارتباطی سرمایه اجتماعی

                                2-2-6-1-3)بعد شناختی سرمایه اجتماعی

               2-2-6-2) الگوی ارتباط رفتارشهروندی و توسعه سرمایه اجتماعی و تاثیر آن در عملکرد سازمانی

2-2-7) عواملی كه شهروندی كاركنان را ارتقاء و پرورش می‌‌دهند:

                     2-2-7-1) رضایت شغلی

                     2-2-7-2)رهبری تحول آفرین

                     2-2-7-3) درگیری شغلی و شغل‌ها و مأموریتهای جذاب 

                     2-2-7-4) حمایت سازمانی

                     2-2-7-5) عدالت سازمانی 

                     2-2-7-6)خصوصیات و خصلت‌های شخصی كاركنان

2-2-8) سیاست و اقدامات سازمانی كه رفتار شهروندی را تشویق و ترغیب می‌كنند

                  2-2-8-1) استخدام و جذب

                  2-2-8-2)آموزش و توسعه

                  2-2-8-3)ارزیابی عملكرد و جبران پرداخت

                  2-2-8-4) سیستم‌های غیر رسمی رفتار شهروندی را تشویق و ترغیب می‌كنند

                  2-2-8-5)پیوند و روابط بین فردگرایی, جمع‌گرایی و رفتار شهروندی سازمانی

2-2-9) رفتارهای ضد شهروندی  و عوامل موثر بر آن

                  2-2-9-1) رفتارهای ضد شهروندی

                  2-2-9-2)عوامل تاثیر گذار بر رفتار ضد شهروندی در محیط های فروش

                                   2-2-9-2-1)عدالت سازمانی

                                  2-2-9-2-2)رقابت های درون موسسه

                                  2-2-9-2-3)استرس شغلی

                                  2-2-9-2-4)تناسب سازمانی

                                  2-2-9-2-5)حیطه كنترل

                                  2-2-9-2-6)درون گرائی

                                  2-2-9-2-7) خودكنترلی

2-2-10) جنبه‌های منفی رفتار شهروندی (كنترل و مهار برخی از دامهای بالقوه رفتار شهروندی سازمانی)

                  2-2-10-1) شهروندی و مدیریت تسخیر احساسات

                  2-2-10-2)هزینه‌های بالقوه رفتار شهروندی

                  2-2-10-3)شهروندی افزاینده (روز افزون)

2-2-11) روابط بین شهروندی عادی و رفتار شهروندی

2-2-12) آیا شهروندان خوب عادی, شهروندان خوب سازمانی را بناء می‌كنند؟ 

2-3) بررسی ارتباط میان یادگیری سازمانی و رفتار شهروند سازمانی  

2-4) پیشینه تحقیق

 

 

  منابع 

 

 

 

 

 

 

 

 

  • جزوه ریاضیات کاربردی سطح دکتری

    جزوه ریاضیات کاربردی سطح دکتری آمار ناپارامتریک تحلیل مسیر تحلیل عاملی تحلیل خوشه ای تحلیل معادلات ساختاریریاضیات کاربردی رفتن به سایت اصلی جزوه دست نویس درس ریاضیات کاربردی سطح دکتری دانشگاه آزاد کرج استاد رستمی بشمنی به تعداد 45 صفحه…

  • اشکالات و نارسایی های مقررات سابق عوامل تشدید مجازات و ارزیابی مقررات قانون جدید

    اشکالات و نارسایی های مقررات سابق عوامل تشدید مجازات و ارزیابی مقررات قانون جدید عوامل تشدید مجازات عوامل تشدید کننده مجازات تکرار جرم و تشدید مجازات عوامل عمومی تشدید مجازات پایان نامه درباره تشدید مجازات تشدید مجازات در قانون مجازات…

  • پرسشنامه ارائه الگویی مفهومی برای شناسایی علل تاثیرگذار ارتقای عملکرد فن بازارهای دفاعی

    پرسشنامه ارائه الگویی مفهومی برای شناسایی علل تاثیرگذار ارتقای عملکرد فن بازارهای دفاعی پرسشنامه فن بازار دفاعی پرسشنامه فناوری در صنایع دفاعی  پرسشنامه عوامل موثر در موفقیت فن بازار پرسشنامه ارتقاء عملکرد فن بازار دفاعی پرسشنامه الگویی برای کسب موفقیت…

  • مبانی و مستندات قاعده غرر و معيار تشخيص آن در معامله از نگاه فقهای امامیه و شافعی

    مبانی و مستندات قاعده غرر و معيار تشخيص آن در معامله از نگاه فقهای امامیه و شافعی مباني قاعده غرر غرر در معاملات بيع غرر در حديث نبوي معيار تشخيص غرر در معامله منابع و مستندات قاعده ي غرر غرر…

  • دانلود پایان نامه سقط جنین

    دانلود پایان نامه سقط جنین سقط جنین دانلود پایان نامه سقط جنین قاعده نفی عسر و حرج دانلود پایان نامه رشته حقوق ارکان جرم در ایران مجازات سقط جنین رفتن به سایت اصلی دانلود پایان نامه کارشناسی رشته حقوق با…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق رضایت شغلی 2

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق رضایت شغلی 2 مبانی نظری رضایت شغلی ادبیات نظری رضایت شغلی چارچوب نظری رضایت شغلی فصل دوم پایان نامه رضایت شغلی دانلود مبانی نظری رضایت شغلی پیشینه رضایت شغلی پیشینه تحقیق رضایت شغلی پیشینه داخلی…

  • نماد شناسی سبز در باغ ایرانی

    نماد شناسی سبز در باغ ایرانی باغ ایرانی هنر باغ سازی معماری حاکم بر باغ نماد شناسی باغ ایرانی نماد شناسی سبز در باغ ایرانی دانلود پروژه معماری دانلود پروژه مهندسی معماری رفتن به سایت اصلی دانلود پروژه رشته معماری…

  • فتوت نامه ها و سی رساله از رسائل خاکساریه

    فتوت نامه ها و سی رساله از رسائل خاکساریه فتوت نامه رسائل خاکساریه دانلود مقاله فتوت نامه ها و سی رساله از رسائل خاکساریه سیستم همکاری در فروش فایل فایلینا همکاری در فروش فایل همکاری در فروش فروش فایل انجام…

  • بررسی فقهی-حقوقی محاربه و موارد مشابه با نگاهی به قانون مجازات اسلامی سال 1392

    بررسی فقهی-حقوقی محاربه و موارد مشابه با نگاهی به قانون مجازات اسلامی سال 1392 بررسی فقهی محاربه بررسی حقوقی محاربه محاربه در فقه امامیه محاربه از نگاه اهل سنت محاربه در قانون مجازات اسلامی 1392 محاربه در قانون مجازات اسلامی…

  • معرفت شناسی دینی از دیدگاه ملاصدرا

    معرفت شناسی دینی از دیدگاه ملاصدرا پایان نامه معرفت شناسی پایان نامه معرفت شناسی دینی معرفت شناسی از دیدگاه ملاصدرا معرفت شناسی دینی از دیدگاه ملاصدرا رویکردهای توجیه معرفت شناسی معرفت شناسی دینی در جهان غرب شرایط و موانع معرفت…